حزب کارگر و سوسیال‌دموکراسی بریتانیایی
سعید رهنما
برگرفته از سایت نقد اقتصاد سیاسی
27.04.2020

حزب کارگر در مسیر طولانی حیات بیش از یک قرن، فرازوفرود‌های بسیاری را در قدرت و در اپوزیسیون از سر گذراند. در غیاب جریانات چپ سوسیالیستی که در مقاطع مختلف به وجود آمدند و عمدتاً به خاطر فرهنگ سیاسیِ غالب در بریتانیا، پا نگرفتند، حزب کارگر به‌عنوان حزبی با پایگاهِ کارگری و مردمی، حاملِ اصلی سیاست‌های سوسیالیستی، البته از نوعِ انگلیسی‌اش، شد. این حزب به‌رغم دستاوردهای مهمی که در مقاطعی از نظر ایجاد سیستم رفاهی و پی‌گیری سیاست‌های ترقی‌خواهانه داشت، هم به‌دلیل عدم قاطعیت و نداشتن یک دیدگاهِ راهبردیِ منسجم، و هم به‌خاطر رویارویی با قدرت فزاینده‌ی سرمایه در عرصه‌ی ملی و جهانی، و دیگر واقعیت‌های ساختاری، دچار شکست‌های پی‌درپی شد.

سوسیالیسم بریتانیایی: از سوسیالیسم «اووِن» تا راه سوم «گیدنز»
سعید رهنما
برگرفته از سایت نقد اقتصاد سیاسی
19.04.2020

پِری اندرسون می‌گوید در حالی که دهه‌های پنجاه و شصت شاهد فورانی از مکاتبِ مهمِ مارکسیستی در نقاط مختلف اروپا بود – آلتوسر در فرانسه، آدورنو در آلمان، و دِلا وُلپه در ایتالیا – در بریتانیا چنین نبود. دلایل این امر را در «فرهنگِ انگلیسی» می‌بیند که جامعه‌ی بورژوایی‌اش هرگز با یک چالشِ جدیِ درونی مواجه نشد، و همین فرهنگ همیشه مانعی جدی و مخرب برای سیاست‌های انقلابی بوده است. همین فرهنگ بوده که به‌راحتی از متفکرین مهاجرِ محافظه‌کار و «ضد انقلابی» در عرصه‌های مختلف تأثیر گرفته – ویتگنشتاین در فلسفه، برلین و پوپِر در نظریه‌ی اجتماعی و سیاسی، و … – در حالی که شخصیتی چون آیزاک دویچر در تمام طول عمرش با ناسزا و بی‌اعتناییِ آکادمی بریتانیایی مواجه ...

در سوگ اختر عسگری
17.04.2020

با اندوه فراوان، به اطلاع رفقا، دوستان و علاقمندان می رسانیم که سایت نگرش یکی از یاران فعال خود را از دست داد. خانم اختر عسگری، که در میان دوستان و نزدیکان اش به «اختر خانم» مشهور بود، روز 13 آوریل 2020 پس از یک بیماری سخت چشم از جهان فروبست.

تحلیلی مارکسیستی درباره اسلام سیاسی
بخش دوم
دیپا کومار
برگردان : احمد مرتضوی
06.04.2020

توضیح مترجم: نظریه ای که همکاری، همسویی، پشتیبانی و همدلی با اسلام سیاسی را ترویج کند با روح نظریه های مارکسیستی بیگانه است. سیاست و تحلیل نیروهای چپ، از نظر من می بایست مبارزه پیگیر با اسلام گرایی و زدودن هاله توهم از گرداگرد این نیروهای ارتجاعی باشد. چنین سیاستی به اسلام گرایان اجازه نخواهد داد که زیر پوشش شعارهای دروغین «ضدامپریالیستی»، آنگونه که هنگام اشغال سفارت آمریکا در ایران عمل کردند، خود را پنهان کرده و هدف های خویش را دنبال کنند. چنین سیاستی به اسلام گرایان اجازه نخواهد داد که کنشگران چپ را به سپر دفاعی خود در نزاع شان با این یا آن قدرت جهانی یا منطقه ای بدل کنند. و چنین سیاستی صف مزدوران رنگارنگ اسلام گرایان را در داخل و خارج ا...

آیا بحران کنونی در ایران به انقلاب فرامی روید
عیسی پهلوان
02.04.2020

همه پدیده های یادشده نشان می دهند که نظام جمهوری اسلامی از منظر مناسبات داخلی و خارجی در بحرانی ترین وضعیت ممکن قرار دارد واز ادامه اداره کشور ناتوان تر از همیشه است و براختلافات در درون حاکمیت هم هرروز افزوده می شود. توده های ده ها میلیونی قشرهای متوسط و پایین جامعه این نظام استبدادی را نمی خواهند و برای تغییر آن پا به میدان نبرد گذاشته اند و هرروز بیشتر از گذشته به رویارویی با آن برای انجام دگرگونی های اساسی روی می آورند، زیرا بسیاری از آنان دیگر چیزی برای از دست دادن ندارند. زنگ ها برای روفتن نظام جمهوری اسلامی و حکومت ولایت فقیه به صدا درآمده است و بانگ بلند ناقوس دگرگونی به گوش می رسد. برای دستیابی مردم ایران به آزادی و کار ونان و مس...

گفت‌و‌گو با «تقی امیرانی» و «والتر مرچ» درباره فیلم «کودتای ۵۳»‏
01.04.2020

۶۶ سال از ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ و کودتای نظامی علیه دولت وقت ایران، سرنگونی آن، دستگیری «دکتر محمد مصدق» و چندی بعد تبعید او به «احمد‌آباد» می‌گذرد. ۶۶ سالی که با زخمی عمیق و درمان نشده در دل و جان بیشتر ایرانیان همراه بوده است. از آن دوران سیاه و آن روز و واقعهٔ بدشگون که گویی زیست ایران و ایرانیان و چه بسا منطقهٔ خاورمیانه را به مسیری نامطلوب کشاند خاطرات و تصاویر و روایت‌های مکتوب قابل توجهی در دسترس ماست. با اینحال تا چندی پیش، به دلایل گوناگون روایت سینمایی و اثر قابل اعتنایی چه در زمان حکومت محمدرضا پهلوی و چه در دوران پس از انقلاب در دسترس مخاطب ایرانی و غیرایرانی نبود. «تقی امیرانی» فیلمساز ایرانی ساکن بریتانیا، اما امسال بعد از نزدیک به...

خبرهایی از جنبش مدنی و زندگی زحمتکشان ایران در شرایط بحران کرونا
01.04.2020

بحران کرونا بر وخامت زندگی زحمتکشان ایران افزوده است. حاکمان ایران که خود را در پناهگاه های شان پنهان کرده اند، مردم را به حال خود رها ساخته اند. در زیر گوشه هایی از زندگی دشوار زحمتکشان و مبارزات نهادهای مدنی شان را به آگاهی خوانندگان می رسانیم.

سرمایه داری ویروس کرونایی
نومی کلاین
برگردان : مهران میراسد
28.03.2020

اخیرا ویدئو کلیپی توسط خانم نومی کلاین نویسنده کتاب «دکترین شوک – ظهور سرمایه داری فاجعه - سال 2007» منتشر شده است که در آن استدلال می کند طرح ترامپ در ارتباط با ویروس کرونا یک شوک همه گیر جهانی است. اما او معتقد است که این تنها راه پیش روی بشریت نیست. او ویدئو را با نقل قولی از میلتون فریدمن آغاز می کند که می گوید «فقط یک بحران- چه واقعی چه ادراکی، می تواند تغییر واقعی ایجاد کند. وقتی بحران رخ دهد آنچه به وقوع می پیوندد بستگی به ایده هایی که در اطراف آن می پویند دارد».

خبرهایی از زندگی و رزم زحمتکشان ایران
28.03.2020

بحران کرونا زندگی خودبخود دشوار زحمتکشان ایران را به مرحله تحمل ناپذیری رسانده است. حکومت ولایت فقیه که مردم ایران را در پیشگاه هدف های ارتجاعی و بلندپروازانه خود قربانی می کند، هیچ راه حلی برای گشودن گره مشکلات زندگی مردم ندارد. ازینرو زحمتکشان ایران خود را ناچار به مبارزه برای گرفتن حق خود و بهبود زندگی شان می بینند. در اینجا گزیده ای از خبرهای مربوط به زندگی و رزم زحمتکشان ایران را گرد آورده ایم.

تقارن: کلید شناخت کیهان
دکتر حسن بلوری
24.03.2020

مفهوم تقارن نقش اساسی در شناخت ما از پدیده‌ها ‌‌‌دارد. نگاه و برداشت ما، در بسیاری از موارد ناآگاهانه، متاثر از بافت تقارن‌گونه‌ی گیتی است. لذا می‌توان تصور نمود که ساختار مغز ما و عملکردش ‌با ساختار و عملکرد گیتی هم‌سو و هم‌آهنگ می‌باشد. مهم است که بدانیم پژوهشِ ’فلسفه‌ طبیعی‘ با یاری مفهوم تقارن به ما امکان می‌دهد که وحدت غیرقابل رؤیت شده بین علوم مختلف را دوباره نمایان کنیم. و یا حداقل فاصله‌ی ایجاد شده بین رشته‌های علمی گوناگون در طول قرن‌های اخیر، به‌ویژه میان دانش فلسفه و علوم پایه، را با "زدن پل‌های ارتباطی" (" پل‌های تقارنی")، کمتر نمائیم. ...

طرحی برای سازمان‌دهی مقابله با بیماری‌های همه‌گیر
سعید رهنما
برگرفته از سایت عصر نو
24.03.2020

همه‌گیر شدنِ ویروس کرونا قطعاً یکی از سخت‌ترین چالش‌های امروز جهان و کشور ما ایران است؛ ویروسی سخت متجاوز که به‌طور تصاعدی و با سرعتی غافل‌گیرکننده و غیر قابل پیش‌بینی گسترش می‌یابد، و اگر به‌سرعت کنترل نشود، خسارت‌های انسانی و اقتصادی جبران‌ناپذیری خواهد داشت و به مرگ میلیون‌ها نفر خواهد انجامید . مسئله‌ی عاجل، چگونگیِ سازمان‌دهی منابع انسانی و مادی برای مقابله با این هیولای نامرئی و متحرک است. برکنار از ابعاد بین‌المللی این فاجعه، سازمان‌دهی مقابله با ویروس در سطح ملی باید از بالاترین تا پایین‌ترین سطح و کوچک‌ترین واحد‌های سازمانی به شکلی خاص و با مشارکت مستقیم مردم صورت گیرد.

نوروزتان مبارک باد و پیروز
20.03.2020

سالی که گذشت، سال نمایش ورشکستگی و آشکار شدن بن بست حکومت اسلامی در اداره کشور بود. هزاران هزار انسان در نتیجه سیاست های حکومت دچار بیماری همه گیر شده، میلیون ها انسان با فقر و گرسنگی و بیکاری دست و پنجه نرم می کنند، چرخ های اقتصاد کشور به دلیل بی تدبیری ولایت فقیه از حرکت بازایستاده، کشور ما به دلیل بلندپروازی های منطقه ای رژیم بارها در آستانه جنگ قرار گرفته، بسیاری از مردم برای حفظ بساط ظلم و ستم در پای بارگاه ولایت فقیه قربانی شده اند؛ صدای غل و زنجیر به دست و پای اندیشه شب و روز بگوش می رسد؛ طنین شکستن قلم ها گوش آزار است و سرداران جهل و خرافات در کار کشتن شادی، هنر، شادابی و هر آنچه اند که رنگ و بوی زندگی دارد...

خاطرات تقی کی منش
1357-1301
به اهتمام بهروز مطلب زاده
برگرفته از سایت آرشیو اسناد اپوزیسیون ایران
17.03.2020

آنچه ملاحظه می كنيد، متن خاطرات تقی كی مـنش عـضو سـازمان نظـامی حـزب توده ايران است كه در آن تجربيات مبارزاتی خود در پيوستن به سازمان نظـامی و نيز تجربيات دوران زندان 25 ساله خود در زندانهای رژيم شاه - پس از شكـست جنبش در دهه 30 - را برروی كاغذ آورده است. يـادش گرامـی و زنـدگي اش الگـوی همـه كـسانی بـاد كـه بـرای سـاختن ايرانـی انسانی تر، آزادترو آبادترتلاش می كنند. خواندن این کتاب را به همه کسانی که قلب شان برای آزادی و آبادی ایران و عدالت اجتماعی برای زحمتکشان میهن مان می تپد توصیه می کنیم.

در سوگ رفیق فریبرز رئیس‌دانا،نویسنده و استاد دانشگاه،مدافع سوسیالیسم، و یار و یاور کارگران و زحمتکشان ایران!
دبیرخانه شورای مرکزی حزب چپ ایران (فدائیان خلق)
16.03.2020

با درگذشت فریبرز رئیس‌دانا، جنبش چپ ایران یکی از باورمندان و مبارزان پر شور اندیشه‌های سوسیالیستی، کارگران و زحمتکشان ایران یکی از مدافعان پیگیر و سرسخت حقوق خود را و کانون نویسندگان ایران یکی از چهره‌های برجسته‌ی خود را از دست داده‌است. درگذشت او بسیاری را در سوگ نشانده است.

چگونگی پیدایش اولین اختروش ها
پریموادِ نِتِراجِن
برگردان: امید برومند
04.03.2020

بسیاری از سیاه چاله های فضایی، زمان کوتاهی بعد از مهبانگ به طرز شگفت انگیزی بزرگ بوده اند. مکانیسم جدیدی در پیدایش سیاه چاله ها، باید معمای چگونگی پدیدار شدن آن ها را حل کند... دانشمندان امیدوارندکه با تلسکوپ افق رویداد، سایه ی حلقه مانندِ پیش بینی شده در نظریه ی نسبیت عام به دور سیاه چاله را مشاهده کنند... کشف های بسیاری در آینده نزدیک امکان پذیرند و می توانند درک ها و تصورات ما در مورد سیاه چاله های فضایی را به شکل بنیادی تغییر دهند.

سرمایه داری چه ایرادی دارد؟
از مجموعه سخنرانی های پروفسور ژان سیگلر در شهر وین
برگردان: آرش برومند
20.02.2020

سرمایه داری را نمی شود انسانی و اصلاح کرد. تاریخ این را به ما می آموزد. شما می توانید همه سیستم های سرکوبگر را درنظر بگیرید. مثلا برده داری. جامعه برده داری را نمی توان انسانی تر کرد. جامعه برده داری می بایست ویران می شد. یا نمونه استعمار را بگیریم. شما نمی توانید چپاول کمتر، شکنجه کمتر یا سرکوب کمتر انتظار داشته باشید. یا اینک سرمایه داری ما و سیاره مان را نابود می کند و یا این که ما آن را نابود می کنیم.

خبرهایی از جنبش مدنی زحمتکشان ایران
13.02.2020

تیغ خون چکان دستگاه سرکوب رژیم جمهوری اسلامی لحظه ای از قلع و قمع مردم معترض در ایران بازنمی ایستد. با این حال، مبارزات صنفی و سیاسی مردم ایران نیز قطع نمی شود. رژیم قادر به گذر از این وضعیت بحرانی نیست. در زیر تنها گوشه ای از فعالیت های جنبش های مدنی در ایران را بعنوان مشتی نمونه خروار می آوریم.

سوسیال‌دموکراسی فرانسوی: از «گسست از سرمایه‌داری»
تا گسست از سوسیالیسم
سعید رهنما
برگرفته از سایت نقد اقتصاد سیاسی
10.02.2020

مسئله‌ی مهم در مقابله با قدرت فزاینده‌ی نیروهای راست و تضعیفِ جبهه‌ی کار، اتحاد عمل جریانات چپ برای ایجاد ضد هژمونی در جامعه‌ی فرانسه است. چنانچه در موارد دیگر نیز تأکید شد، کسب ضدِ هژمونی در جامعه‌ی مدنی، خود به شیوه‌های جدید سازماندهی در تشکل‌ها، در محله‌ها و درجنبش‌ها، و دموکراتیزه کردن ساختارهای سنتی بوروکراتیک حزب و کنفدراسیون‌ها و اتحادیه‌ها نیاز دارد

چهل سال نولیبرالیسم در شیلی
کارلوس پِرِز زُتو
برگردان: امید برومند
05.01.2020

تقریباً چهل سال است (از سال 1975 به بعد) که شیلی صحنه یک آزمایش بزرگ اقتصادی و اجتماعی است. در کشوری که با کودتا (سپتامبر 1973) و در پی آن با سرکوب خونین (1978-1973) با خشونت به آرامش واداشته شد، وزیران غیرنظامی دولت نظامی توانستند به شکلی وحشیانه، با کنار گذاشتن هر مانعِ دست و پاگیر، و با اجرای دستورات و مقررات، یک الگوی اقتصادی کاملاً بیگانه و غیر متداول برای شیلی را به اجرا درآورند. این کار در سطح جهانی بی سابقه است.

Share