حدیث مادران راه آزادی
نادر تجدد
01.10.2022

زیبا کبوترِ کُرد
در گامی به میهمانیِ پایتخت
بی آنکه از پیش بداند
با آن گامش
جهان و دیارش
آبستن چیست،
در تورِگزمگانِ «ارشاد» افتاد
و پرپر شد،

در مرثیه کما
22.09.2022

پا بپای لرزاندنِ دلها،
زلفکی آشفته می­ جنبید
بر پیشانی و چشم و ابروانِ
زیباچهر دختری
در نسیم آنسوی خیابان،
....

شعر یونان
الف. مسافر
17.09.2022

...
روز از عصر گذشته بود
که حکمت افلاطون در جام سقراط چکید،
من اما فلسفه ارسطو را
در هوش ریتسوس و جسارت کازانتاکیس را در پله های پائین المپ
وداع کردم.

ایوان باتوف ـ استرادیواری ِ روسیه
برگردان: بابک بردیا
23.08.2022

در ارکستر آکادمیک کشوری [دولتی] خانۀ نمایش بزرگ [بالشوی تئاتر]، ویولونسل ساختۀ باتوف دارای جایگاه ویژه ای است؛ جایگاهی شایسته. تکنوازان ِ ارکستر برای نواختن آن بایک دیگر پیکار می کنند. تکنوازی با ساز ِ پرآوازه، شگفتی شادی آوری را برای شنوندگان به همراه می آورد. «چه نیرویی؟ چه آوایی! آیا این استرادیواریست؟ نه، شاید، ماجینی؟ آن هم نیست. این باتوف...

آنتروپولوگی و ادبیات در قرن هیجدهم میلادی در اروپا
برگردان و خلاصه نویسی از پروانه شکیبا
04.08.2022

آنتروپولوگی یعنی علم شناخت انسان، نگرش به انسان به عنوان پدیده ای که از جسم و روح تشکیل شده است. آنتروپولوگی در ادبیات به بررسی آفرینش ادبی و ویژگی های انسان در تمامیت او می پردازد (انسانی که رفتارش تحت تاثیر روح و روان اوست). رابطه آنتروپولوگی و ادبیات رابطه ای دوجانبه است که همواره به صورت متقابل بر یکدیگر اثر می گذارد. در قرن هیجدهم در اروپا ...

واسیلی واسیلیویچ آندره یف
(۱۹۱۸ – ۱۸۶۱)
برگردان: بابک بردیا
25.05.2022

در بژتسک (شهری در استان تورسک)، امروزه همه می دانند، که واسیلی واسیلیویچ آندره یف پایه گذار نخستین ارکستر سازهای مردمی، موسیقیدان-روشنگر، چه کسی است: نوآورندۀ شماری از سازهای مردمی، شناساگر خستگی ناپذیر هنر ِ موسیقی روسی... خواندن و بررسی راه ها و روش هایی که واسیلی واسیلیویچ آندره یف برای پایه گذاری ارکستر سازهای مردمی روسی به کار برد، می توان...

آنتون استپانوویچ آرنسکی
(۱۹۰۶ ـ ۱۸۶۱)
برگردان: بابک بردیا
30.01.2022

آرنسکی گفته بود: «موسیقی را دوست دارم و آرزو می کنم هر آنچه که در توانم است برای آن انجام دهم». هم دورۀ او پ. ای. چایکوفسکی نوشت، که او «...در موسیقی بگونه ای شگفت آور خردمند است، دربارۀ همه چیز بگونه ای باریک بینانه و وفادارانه از پیش می اندیشد؛ یک سرشت ِ موسیقیایی ِ گیرا». نویسندۀ بزرگ ِ روسی ل. ن. تالستوی، آرنسکی را بالاتر از آهنگ سازان ِ ...

ویلهلم فریدمان باخ
(به مناسبت ۳۱۰ مین سال زادروز او)
ت. فرومکیس
برگردان: بابک بردیا
28.08.2021

پسران ِ ی. س. باخ (یوهان سباستیان باخ) ردپای درخشانی را در موسیقی سدۀ هجدهم برجای گذاشتند…در سال ۱۷۸۴ ویلهلم فریدمان از دنیا می رود، بدون آنکه چیزی برای زندگی برای زن و دختر خود برجای گذارد. آشکار شد، که از اجرای ِ برلینی ِ «مسیح» ِ هندل در سال ۱۷۸۵ برای آنان کمک ِ پولی گردآوری شد. این¬چنین بود پایان ِ اندوه ناک ِ اُرگ نوازِ نخستین آلمان

میلی آلکسه یویچ بالاکیرف
بمناسبت صد و دهمین سال مرگ او
برگردان: بابک بردیا
12.06.2021

نام میلی آلکسه یویچ بالاکیرف برای بسیاری آشنا است، این نام بی درنگ آدمی را به یاد ِ «گروه کوچک توانا» می اندازد. اما کم تر آدمی که به دور از موسیقی شناسی باشد، پیدا می شود که بتواند بدون اندیشیدن حتی یکی دو آفریدۀ او را نام ببرد. این گونه شد، که بالاکیرف همچون یک کنشگر ِ همبودین [اجتماعی] و آموزگار شناخته شده، اما نه همچون یک آهنگ ساز. چرا سرنوش...

آلبنیس (۱۹۰۹ ـ ۱۸۶۰) ـ آهنگساز و پیانیست اسپانیایی
بمناسبت ۱۶۰ اُمین سالروز آهنگساز
برگردان: بابک بردیا
16.05.2021

آلبنیس یکی از نخستین آهنگسازان ِ اسپانیایی ِ دوران ِ نو بشمار می آید، که موسیقی مردمی ِ اسپانیایی را با وزن ها و آهنگ های ویژۀ آن، پایۀ هنر ِ آفرینشگرانۀ خود گذارد. گذشته از آن در هنر ِ آفریشگرانۀ او، درآیش ِ از خودنوازی نیز دیده می شوند. خوآکین تورینای آهنگساز، همدورۀ جوانتر ِ او دربارۀ آلبنیس چنین گفت: «پدر ِ ما، آلبنیس راهی را که باید برویم ب...

تفسیر و گزارشی از فیلم رویاها
اثر آکیرا کوروساوا
نادر تجدد
08.04.2021

متاسفانه هنوز برداشتِ بسزا و در خوری از جانبِ جامعۀ هنری و روشنفکری ما ایرانیان و بویژه تفسیرگرانِ برجسته سینماییِ ما، در بارۀ این آخرین شاهکار هنری آکیرا کوروساوا که سالهاست برایِ مردمِ جهان به ارث گذاشته انجام نگرفته است... آنها کمکی نکرده اند تا بر اشتیاقِ مردم برایِ برانگیختنِ آنها به دیدن این فیلم، آنهم با نگاهی عمیق و کنکاشگرانه بدان، و در...

۱۰دادۀ راستین از زندگی چایکوفسکی ِ آهنگ ساز
به مناسبت ِ ۱۸۰ مین سالروز او
نوشتار از ایگور ویرابوف
برگردان: بابک بردیا
14.02.2021

روز ۷ ماه مه سال ۲۰۲۰ صد و هشتادمین سالروز پیوتر ایلییچ چایکوفسکی آهنگ ساز ِ سترگ ِ روسی بود. «روزنامۀ روسی»، ۱۰ نکته از گیراترین داده های ِ راستین از زندگی ِ چایکوفسکی و درآیش او بر فرهنگ ِ امروزی ـاز موسیقی تا نمایش و کینوماتوگرافی [نمایش روی پرده]- را برگزیده.

هفت داده از زندگی ایرینا آرخیپووآ (۲۰۱۰ ـ ۱۹۲۵)
بمناسبت دهمین سالروز مرگ خواننده
برگردان: بابک بردیا
05.12.2020

ایرینا آرخیپووآ ـ خوانندۀ افسانه ای روسی است، که دارای ِ آوای [صدای] متسو ـ سوپرانو [آوای میانی ِ زنانه] با زیبایی ِ شگفت انگیزی بود. آوای او دارای ِ سایه روشنی پربار بود، که به درون ِ ژرفای روان ِ آدمی رخنه می کرد. در این نوشته ما چند داده از زندگی ِ این خوانندۀ بسیار خوب ارائه خواهیم کرد.

کارد و استخوان
الف. مسافر
25.11.2020

زر و جاه و مقام را / در ولع مال چه خواهند کرد / در کین انباشته؟ / اشک های غرور به نان نایافته/ در بساط خالی/ ...

منظومه «ناقوس» نیما از نگاهی دیگر
محمد تقی برومند
20.10.2020

پیروزی انقلاب اکتبر در میهن ما انعکاس وسیعی یافت. شاعران و نویسندگان و مورخین ایرانی با عقاید و سلیقه های گوناگون اجتماعی از جمله ملک الشعرای بهار، استاد بهمن یار، سید اشرف گیلانی، وحید دستگردی، عارف قزوینی، ابوالقاسم لاهوتی و یزدان بخش قهرمان هر یک به فراخور دریافت خود از این انقلاب بزرگ رهایی بخش، نکته ای و سروده ای به فرهنگ غنی ایرانی و جامعه...

۳۱ رویدادِ تاریخیِ گیرا درباره ی مندلسون
(به مناسبتِ ۲۱۰مین زادسالِ آهنگ ساز)
برگردان: بابک بردیا
30.08.2020

مندلسون در دورانِ زندگی اش بسیار نامدار بود. همکاران و هنرآموزان اش به او ارج می نهادند… در دورانِ فرمانفرمایی ِ نازی ها و بهنگامِ جنگِ جهانی ِ دوم، نامِ مندلسون، با سرچشمه ی یهودی، از برگهایِ تاریخ ِ موسیقی ِ آلمان پاک شد، و بنایِ یادبود او، ایستاده روبرویِ ساختمانِ آموزشگاه والایِ موسیقی ِ لایپزیگ، برداشته شده، از آن توپال [فلز] ساخته شد.

سخنی چند درباره عبدالرحیم حق وردیف
بهروز مطلب زاده
برگرفته از ماه نامه ادبی، هنری و اجتماعی ارژنگ
06.08.2020

عبدالرحیم بیگ حق وردیف، نویسنده، نمایشنامه نویس، مترجم و شخصیت فرهنگی شناخته شده و نامدار آذربایجان و یکی از نویسندگان ثابت قدم مجله ملانصرالدین به سردبیری جلیل محمد قلی زاده امسال 150 ساله شد. مطلب حاضر خلاصه ای است در معرفی او و ترجمه دو نوشته از او.

Share