منشأ عناصر
بخش دوم: با جذب نوترون به سوی
سنگین ترین هسته های اتمی
برگردان: امید برومند
27.09.2020

حدود 98% از کل ماده قابل مشاهده در جهانِ امروز از سبک ترین عناصر، یعنی هیدروژن و هلیوم تشکیل شده است. انواع دیگر اتم ها تنها بخش کوچکی را تشکیل می دهند، اما از اهمیت حیاتی برای بنیان زندگی برخوردارند. منشأ پیدایش این عناصر سنگین برای مدت زمان طولانی ناشناخته بود. تنها در نیمه اول قرن بیستم بود که رشته های مختلف فیزیک چنان تکامل یافتند که دانشمن...

مفهوم ماده در تراکم های بسیار بالا
سفیدچاه، کرم چاله، سیاه چاله
دکتر حسن بلوری
30.08.2020

تراکم بسیار بالای مادّه در بخش هائی از کیهان باعث شکل گیری فرم ها و حالت های نامتعارف مادّه مانند سیاهچاله ها می شود. این نوع فرم ها و حالت های نامتعارف ماده را می توان با یاری مفهوم های مادّه، پادمادّه و ماده ی منفی و علم اخترفیزیک مطالعه کرد. نحوهی شکلگیری و عملکرد فرمها و حالتهای نامتعار ف ماد ه موضوع پژوهش روز است .نتایج علمی بدست آمده تا ک...

چرا به‌جای هیچ، چیزی وجود دارد؟
ماده و پادماده
دکتر حسن بلوری
23.05.2020

"چرا به‌جای هیچ، چیزی وجود دارد؟" پرسشی است که ‌بنظر اولین‌بار گُتفرید ویلهلم لایب‌نیتز، فیلسوف و ریاضیدان آلمانی ۱۶۴۶ـ۱۷۱۶، مطرح کرده است. این پرسش به "پرسشِ اساسی" معروف است. پاسخِ درست به "پرسشِ اساسی" در گرو تعریفی است که از "هیچ" می‌کنیم. فیلسوفان اغلب از "هیچ" تفسیری مانند "نیستی" یا "عدم" دارند و قرن‌هاست که در باره‌ی آن بحث می‌کنند. "نی...

تقارن: کلید شناخت کیهان
دکتر حسن بلوری
24.03.2020

مفهوم تقارن نقش اساسی در شناخت ما از پدیده‌ها ‌‌‌دارد. نگاه و برداشت ما، در بسیاری از موارد ناآگاهانه، متاثر از بافت تقارن‌گونه‌ی گیتی است. لذا می‌توان تصور نمود که ساختار مغز ما و عملکردش ‌با ساختار و عملکرد گیتی هم‌سو و هم‌آهنگ می‌باشد. مهم است که بدانیم پژوهشِ ’فلسفه‌ طبیعی‘ با یاری مفهوم تقارن به ما امکان می‌دهد که وحدت غیرقابل رؤیت شده بین...

کوانتوم و فلسفه
دکتر حسن بلوری
31.05.2019

اکنون اما ما به جهانی دست یافته‌ایم که بزرگی و تصورناپذیری آن لرزه به اندام آدمی می‌اندازد…اکنون ما بار دیگر شاهدِ هم‌‌گرائی فیزیک و فلسفه، برای فهم چیستی و چگونگی جهانی که درهم‌تنیده و کوانتومی می‌نماید، هستیم. در همین راستا می‌خواهم در این مقاله پس از ذکر نکاتی به عنوان مقدمه به توضیح چهار واژه (چهار مفهوم) مقدماتی فیزیکِ کوانتومی که برای فلسف...

اعداد عجیب حاصل از برخورد ذرات
کوین هارنِت
برگردان: امید برومند
31.05.2019

فیزیک دانان در ژنو، پروتون ها را در مسیر 27 کیلومتریِ دایره ای شکل شلیک کرده و آن ها را با سرعت تقریبی برابر با سرعت نور با یک دیگر برخورد می دهند. تنها با ظرافت فنی می توان پرتوهای ذرات بنیادین را با چنین دقتی هدایت کرد که واقعن برخی از برخوردها از روبرو رخ بدهند. تعجب آور است که بر خلاف زحمت و کار بسیار در آزمایش تجربی، ابزار ساده ای وجود دارد...

Share