کتاب «آیا رایانه ها انسان های بهتری هستند؟»
گفتگویی با جوزف وایزن بام و کلائوس هفنر
همراه با دیباچه ای از کلاس تومسن
برگردان: آرش برومند

25.12.2015

سانحه ای نظیر از کار افتادن پمپ بنزین ها در ایران به دلیل مشکل نرم افزاری، نشانگر آن است که فن آوری های انفورماتیک نه تنها مزایا بلکه مشکلات و خطراتی نیز به همراه دارند. آگاهی نسبت به این خطرها به اندازه آگاهی و استفاده از مزایای این نوع فنآوری ها اهمیت دارد. بدیهی است که هدف از این بحث ها، نه ترمز کردن فنآوری های انفورماتیک بلکه استفاده بهینه از آنها با توجه به تجربه ها و نظرهای دیگران است.

 

Rayaneh

 

 

پیش گفتاری از مترجم

کتابی که در دست دارید گفتگویی است میان دو دانشمند نام دار که با دیدگاه های بسیار متفاوت به ارزیابی رایانه و نقش آن درجامعه بشری پرداخته اند. این گفتگو بیش از دو دهه پیش صورت گرفته است.

از آن زمان تا کنون بر اثر رشد برق آسای دانش انفورماتیک، مثال های فنی برشمرده شده در کتاب، کهنه به نظر می رسند و متاسفانه یکی از این دو دانشمند دیگر در میان ما نیست. حال این پرسش برای خواننده پیش می آید که خواندن چنین کتاب «کهنه ای» چه ضرورت و سودی دارد؟

پاسخ این است:

نخست، آشنا شدن خواننده ایرانی با پرسش های مطرح در سطح جهانی در رابطه با دانش انفورماتیک و پیامدهای اجتماعی آن است. اگر پوسته برخی مثال های کهنه این گفتگوها را کنار بزنیم، به پرسش هایی می رسیم که همزاد دانش انفورماتیک اند، از دیرباز ذهن اندیشمندان را به خود مشغول داشته و پاسخ قطعی به آن ها داده نشده است. گفته های اخیر چهره های برجسته علمی (نظیر استیون هاوکینگ، بیل گیتس و …) درباره هوش مصنوعی و خطرات آن برای بشر، نشانگر آن است که این پرسش ها از اهمیت حاد روز برخوردارند.[1]

دوم، دعوت از انفورماتیک دانان و اندیشمندان ایرانی برای شرکت در این نوع گفتگوها، پژوهش میدانی در رابطه با نفوذ رایانه در جامعه و اقتصاد ایران و تلاش برای یافتن پاسخ به پرسش های مطرح شده در این گفتگو، با توجه به تجربه کاربست رایانه در ایران است. سانحه ای نظیر از کار افتادن پمپ بنزین ها در ایران به دلیل مشکل نرم افزاری، نشانگر آن است که فن آوری های انفورماتیک نه تنها مزایا بلکه مشکلات و خطراتی نیز به همراه دارند.[2] آگاهی نسبت به این خطرها به اندازه آگاهی و استفاده از مزایای این نوع فنآوری ها اهمیت دارد. بدیهی است که هدف از این بحث ها، نه ترمز کردن فنآوری های انفورماتیک بلکه استفاده بهینه از آنها با توجه به تجربه ها و نظرهای دیگران است.

در پایان یادآوری چند نکته ضروری است:

  • مترجم کوشیده است، بدون لطمه وارد شدن به مضمون، برخی قسمت های کتاب را خلاصه کند. این قسمت ها شامل موضوع ها یا مثال هایی می شود که یا بسیار کهنه شده اند و یا برای خواننده ایرانی مأنوس و جالب نیستند.
  • هر جا که درمتن کتاب از دهه ها بدون مشخص کردن سده یاد شده، منظور سده بیستم میلادی است.
  • متن اصلی این کتاب بدون تصویر است.
  • برای مراجعه خوانندگان، فهرستی از واژه های معادل تخصصی به کار رفته درمتن، به ترتیب الفبای فارسی در پایان کتاب آمده است.
  • بدیهی است که نظر مترجم الزاما با نظر مصاحبه گر، نویسندگان و مصاحبه شوندگان در مورد رویدادهای تاریخی- اجتماعی و نیز فنآوری انفورماتیک یکی نیست.

 

پیاده کردن (دانلود) کتاب:

آیا رایانه ها انسان های بهتری هستند؟


 

[1]  تازه ترین نمونه در این رابطه نامه سرگشاده صدها دانشمند، پژوهشگر و کارشناس برجسته درباره خطر روبوت‌های قاتل است. این هشدارنامه در تاریخ ٢٨ ژوئیه ٢٠١٥ به بیست و پنجمین کنفرانس مشترک هوش مصنوعی که در بوئنوس آیرس آرژانتین برگزار می‌شود، ارائه شده است. متن این هشدارنامه را می توانید در نشانی زیر بخوانید.

http://futureoflife.org/AI/open_letter_autonomous_weapons

[2]  بروز مشکلی در پمپ بنزین‌های ایران از ساعت سه بامداد پنج‌شنبه ۲۵ تیرماه، باعث ایجاد صف‌های طولانی شد. آقای محسن رحمانی، مدیر سامانه هوشمند سوخت ایران، اعلام کرد که جایگاه‌های عرضه سوخت در ایران دچار مشکل نرم‌افزاری شده بودند.

No Comments

Comments are closed.